Mindfulness op school: het nieuwe gymnastiek

De Hooglandse Kerk is een schitterende kerk middenin Leiden, het woord kathedraal waardig, en daar mocht ik gisterenavond zomaar staan om iets te vertellen over mindfulness.

Voor het Leids Onderwijs Festival waren daar honderden mensen uit het onderwijs bijeen om zich te buigen over het onderwijs in 2032: hoe zou dat eruit zien? Paul Schnabel had er net een lijvig rapport over geschreven en kwam dat toelichten. En ik mocht ook mijn toekomstbeeld schetsen, waarop ik poneerde dat mindfulness in de klas van 2032  ‘niet meer weg te denken is’. Dat is natuurlijk meer een wens dan een zekerheid, maar de voortekenen zijn goed. Op mijn cursussen komen almaar meer mensen uit het onderwijs af – basisschooldocenten, middelbare schoolleerkrachten – en uit de zorg: huisartsen, fysiotherapeuten, medisch specialisten. Twee sectoren waar de mensen die daarin werken – respect – de godganse dag bezig zijn met geven. Lesgeven, zorg geven, aandacht geven. En zichzelf helemaal leeg geven, als ze niet oppassen – niet toevallig zijn het ook deze twee sectoren die het hoogste burn-out cijfer kennen. Als ze zichzélf wat meer aandacht gaan geven, en hun aandacht trainen om zo uit het piekeren en malen te blijven, dan is hun vak beter vol te houden. Dan zitten ’s nachts al die leerlingen niet langer op de rand van hun bed.

Voor die leerlingen hoop (en verwacht) ik overigens evenzeer dat mindfulness stevig in het onderwijs verankerd raakt. Er komen steeds meer experimenten op scholen waar aandachttraining wordt gegeven aan kinderen, er komen steeds meer ‘mindful kids’-trainers en de resultaten zijn veelbelovend. Het is ook gewoon heel hard nodig. Kinderen hebben meer afleidingen dan ooit, hebben veel moeite zich te focussen én te ontspannen. De training van hun geest moet net zo belangrijk worden als die van hun lichaam. Mindfulness wordt het nieuwe gymnastiek op school! Niet meer weg te denken. Da’s mijn visie, nu u het me toch vraagt op dit mooie Leidse festival. Paul Schnabel schrijft : “Kennisoverdracht zal  in balans moeten worden gebracht met de twee andere hoofddoelen van het onderwijs: persoonlijke ontwikkeling en voorbereiding op deelname aan de maatschappij’. Goed plan. Wel jammer dat mindfulness als ‘tool’ voor deze belangrijke doelen nergens in het rapport wordt genoemd. Maar ach, dat is in 2032 wel anders.